Een rugzak is je metgezel tijdens elke tocht, van de eerste stap tot aan de finish. Hij is net zo belangrijk als je schoenen, want eventueel ongemak kan je reis in onnodige kwelling veranderen. Pijnlijke rug en schouders, moeilijk bereikbare bagage, onnodig extra gewicht, onvoldoende functies… dit zijn slechts enkele van de vele aanwijzingen voor een verkeerd gekozen rugzak. Dit is echter gemakkelijk te voorkomen met enkele eenvoudige vragen die je jezelf moet stellen voordat je een rugzak voor een trektocht of wandeling kiest.
1) Hoe groot?
Het eerste waar je bij het kiezen van een wandelrugzak rekening mee moet houden, is het volume. De grootte van de rugzak is een zeer persoonlijke zaak, omdat iedereen gewend is een andere hoeveelheid spullen mee te nemen. Het hangt er ook vanaf of je onderweg eten en water kunt aanvullen. Daarom kan ik je slechts zeer globale aanbevelingen geven:
- Een rugzak tot 20 liter is geschikt voor kortere activiteiten, sport en wandelingen.
- Een bereik van 20 tot 30 liter is goed voor dagtochten.
- Een volume tussen 30 en 40 liter is een goede keuze voor iedereen die meer spullen nodig heeft voor een kortere reis, of voor wie lichtbepakt op een langere reis gaat.
- Een rugzak van 40 tot 60 liter vindt zijn toepassing bij een kortere trektocht (enkele dagen).
- Een rugzak van meer dan 60 liter is geschikt voor langere expedities (langer dan een week).
Als je thuis meerdere rugzakken hebt, is de eenvoudigste manier natuurlijk om een kleinere te vullen, en als die niet volstaat, een grotere te pakken. Als je echter nog een rugzak moet kopen en niet zeker bent van het volume, raad ik je aan om alle spullen die je op de trektocht gaat gebruiken in een plastic zak met een bepaald volume te stoppen en je daarop te baseren bij de aankoop. Houd echter rekening met een reserve, want spullen in een rugzak stoppen is lastiger dan in een lege en flexibele zak.
En als je eerst duidelijkheid wilt krijgen over welke spullen je nodig hebt voor de trektocht, laat je dan inspireren door het vorige deel van deze serie.
2) Welk rugsysteem?
De volgende vraag betreft de manier waarop de rugzak op je rug zit. Elke fabrikant heeft andere soorten rugsystemen voor zijn rugzakken ontwikkeld, dus het probleem kan niet worden gegeneraliseerd. Er zijn echter bepaalde analogieën te vinden. Allereerst kunnen rugsystemen worden onderscheiden op basis van hoogteverstelbaarheid in:
Verstelbaar rugsysteem
Met behulp van klittenband, lussen of een ander mechanisme kan meestal de afstand tussen de heupgordel en de schouderbanden worden aangepast, waardoor je de rugzak aanpast aan de lengte van je figuur (resp. ruglengte). Deze rugzakken zijn geschikter voor kleine of juist lange personen. Eén rugzak kan ook door meerdere personen van verschillende lengtes worden gebruikt.
De meeste grote rugzakken zijn uitgerust met een verstelbaar systeem. Je vindt het bijvoorbeeld bij de Deuter Aircontact 45+10.
Vast rugsysteem
De afstand tussen de heupgordel en de schouderbanden is in dit geval onveranderlijk en moet precies overeenkomen met de lengte van je figuur. Een vast rugsysteem is echter iets stabieler en steviger, omdat de schouderbanden aan de rugzak zijn genaaid, waardoor er geen ongewenste beweging kan optreden.
Dit type rugsysteem heeft bijvoorbeeld de Lowe Alpine AirZone Trail Camino 37:42. Hier geldt vooral het advies om de rugzak voor aankoop te passen. Als hij echter goed zit, kan hij in de praktijk beter werken dan een rugzak met een verstelbaar rugsysteem.
Een ander mogelijk onderscheid is gebaseerd op de manier waarop het contact tussen de rugzak en de rug is opgelost:
Vulling
De plaatsen die het contactoppervlak tussen de rug en de rugzak vormen, zijn gevoerd. De vulling is meestal geperforeerd voor betere ventilatie en droging, maar de belangrijkste ventilatie wordt bereikt doordat de rugzak de rug slechts op sommige plaatsen raakt (meestal de onderrug en schouderbladen).
Dit type rugsysteem kun je bijvoorbeeld zien bij de rugzak Lowe Alpine AirZone Trail Duo 32.
Netrugpand
De rug raakt de rugzak niet direct aan, maar een flexibel net dat aan de onder- en bovenrand van de rugzak is bevestigd. Tussen de rugzak en het net bevindt zich een lege ruimte waar lucht doorheen kan stromen. Dit type rugsysteem is het best geventileerd (de rug raakt een minimaal oppervlak), maar het past niet iedereen (bij sommige lichaamstypes kan de bevestiging van het net in de onderrug drukken), wat je alleen kunt ontdekken door te passen.
Een goed voorbeeld van een rugzak met een netrugpand is bijvoorbeeld de Rab Aeon 35 Anthracite of de Lowe Alpine AirZone Trek 40.
De rugzak passen
Welk rugsysteem je ook kiest, het belangrijkste is dat je je er comfortabel in voelt. Pas de rugzak daarom grondig voordat je hem koopt. Volg daarbij de volgende tips:
- De rugzak moet altijd worden gepast met een lading van een vergelijkbaar gewicht als wat je op de trektocht zult dragen. Alleen zo weet je of er iets drukt. In onze winkel lenen we je graag gewichten uit en adviseren we je over de juiste instelling van het rugsysteem en de banden.
- Je moet de rugzak een tijdje op je rug hebben. Ik raad ook aan om een tijdje met de rugzak te bewegen – probeer verschillende soorten bewegingen die je tijdens de tocht zult gebruiken (lopen, klimmen, werken met stokken, enz.).
- Probeer verschillende modellen van verschillende merken. Elke fabrikant maakt zijn rugzakken voor een bepaald type figuur en het gebeurt vaak dat het ene merk iemand geweldig past, terwijl het andere dat niet doet.
- Als je een slank figuur hebt, raad ik aan om smallere of damesversies van rugzakken te proberen, gemarkeerd met bijvoorbeeld SL (Deuter), ND (Lowe Alpine, Rab), of Women.
- Voor lange personen zijn er rugzakken met een verlengde rug (gemarkeerd met bijvoorbeeld EL bij Deuter). Natuurlijk kun je ook kiezen voor rugzakken met het hierboven genoemde verstelbare rugsysteem.
3) Wat moet de rugzak kunnen?
Op de derde plaats komt de keuze van verschillende eigenschappen van de rugzak. Waardeer je meer een éénkamer rugzak, waar je alles bij elkaar hebt, of twee kamers, die kunnen worden verbonden door een ritsverdeler te openen? Gebruik je naast de bovenste, of eventueel onderste ingang, ook een ingang aan de voorkant, waarmee je bij spullen kunt die in het middelste deel van de rugzak zijn opgeborgen? Wil je dat de rugzak uitbreidbaar is (je kunt hem vergroten voor extra volume)? Heb je liever toegang via een rits, of een klep met gespen?
Zijn zijvakken handig, of eventueel netvakken voor een fles, en zo ja, hoe groot? Verwelkom je externe bevestigingen en lussen voor wandelstokken, een ijsbijl, of extra uitrusting zoals een slaapmatje? Zijn compressiebanden aan de zijkant handig om de rugzak samen te trekken als hij niet helemaal vol is? Moet de rugzak standaard een regenhoes hebben? En wat dacht je van een geïntegreerd fluitje, bijvoorbeeld op de borstband? Dit zijn slechts enkele van de vele vragen die je kunnen helpen bij het kiezen van een rugzak.
Laten we echter nog één belangrijk aspect niet vergeten: de rugzak moet je mooi vinden. Het gaat niet alleen om het uiterlijk, maar in het algemeen om het feit dat je het "goed kunt vinden" met de rugzak. En als je meteen "verliefd" op elkaar wordt, dan kun je er zeker van zijn dat je een aangename reis tegemoet gaat. :-)
In het volgende deel van de serie Stap voor stap presenteren we enkele tips over hoe je je kunt voorbereiden op een trektocht.
Meer waardevolle informatie vind je ook in het artikel over het kiezen van een rugzak in ons Adviescentrum.
